:: سه رچه مه ی ژین

قانع شاعر بزرگ و آزادیخواه کردستان می گوید و می گوید از دین از خدا از عشق و از وطن

از وطن ....از وصف کوه و بستانش تا آداب و رسوم و مردمانش...

زندگی این شاعر پرآوازه ی کورد با ناکامی و تلخی شروع می شود .

او در سال 1898 بعد از 14 خواهر چشم به این دنیای فانی مینهد ..پدرش در حالی که

 تنهاپسرش 40 روز بیشتر ندارد او را تنها میگذارد و به ابدیت میپیوندد.

این کودک ناکام در همان اوایل کودکی مادرش را نیز از دست میدهد،و فامیلها و عمو هایش به او کم

مهری می کنند!!

اما این کودک تنها چگونه شب را به صبح و صبح را به شب میدوزد!با کدامین نخ و کدامین سوزن!!

هیچ جای شرم نیست اگر بگویم روزها را با بچه ها در کوچه ها می گذراند و شب هارا

 کنار تنورها سر بر بالین مینهاد!

تا عاقبت با وجود فامیلی دور (ئاغا سه ید حسین خه لکی دیی چور له ناوچه ی مه ریوان)

پا به جهان دیگه ای مینهد.سید حسین قانع را نزد خود می برد و به حجره می فرستد تا خواندن و

نوشتن بیاموزد و همچنین درس فقیهی و ماموستایی را نیز به یاری ایشان می آموزد

قانع قبل از این که به تمامی خواندن و نوشتن بیاموزد  گهگاهی شعرهای با درون مایه ی

سرزنش و سرزنش کاری می سراید و شاید بیشتر وقت خود را صرف شعر خواندن و ادبیات می کند .

و از این چشمه ی فوران می نوشد و خویشتن را سیراب می کند.

هنگامی که شعله های اولین جنگ جهانی به مریوان میرسد بسیاری از ادیبان و بزرگان آن زمان بدون

آگاهی از استراتژی و هدف جنگ شروع به تبلیغ آئین دینی  و خداپرستی می کنند،

قانع نیز یکی از همان ادیبان است و به همین خاطر کم کم از سرزنشکاری دور می شود

و شعر هایش بوی دینی و مذهبی به خود می گیرند:

 

یا موحــه مه د لیو به بارو دل به بوریانم مه کــــه

ئه ی ره ئیسی هه ر دوو دنیا،دیده گریانم مه که

 

بعد از این ماجراها هوای خواند و گشتن در شهرهای کردستان شاعر جوان ما را راهی

"سنندج و سابلاخ و شنو و سقز و هولیر و کویه و کرکوک و سلیمانی و بیاره "می کند و

عاقبت به مریوان باز می گردد و برای همیشه دست از آن می کشد...

بعد از اتفاقاتی که ما را یارای گفتن آن نیست شور وطن پرستی در درون  شاعر آزاده ی ما

می جوشد و او را به سوی سروده ها و شعر های میهن پرستانه می کشد.

قانع به بیماری تنگ نفسی دچار می شود و سرانجام به خاطر همین بیماری از دنیا می رود

زندگی قانع پر از فراز و نشیب ها و عقاید و احساسات خاص اوست که در اینجا رخصت بار

سفر میبندد و مارا از گفتن آنها محروم می کند.

 

در پایان به انتخاب خود چند بیت از قانع را که گویای حس او نسبت به وطن و کوردستان است

به شما دوستداران فرهنگ و  ادب کورد تقدیم می کنم :

 

کورده وه سفی کوردستانت ،خوشتره تا سه د کیتاب

سیـــــاچه مانه خوشتره بو تو هه تا چه نگ و روبـــاب

 

*****

هه وری به ختی کوردستانه شیوه ن و گریان ئه کا

ناله نالی کورده کانه جه رگ و دل بوریان ئــــــه کــا

 

*****

 

ئه ی وه تــه ن!ده ردت له دلما زامی سه د خه نجه ر ئه کا

بو برینی جه رگی له ت له ت ،ئیشی سه د نه شته ر ئه کا

 

*****

ئه ی وه ته ن ! بو بووی به شــــاری مور و تـــاری عه نکه بــــــوت

ئه ی وه ته ن ! بو بی سه فا و به زمی! له به ر چی رووت و قووت

 

*****

ئه ی وه ته ن ! یاخوا بژیــــت بو ئیــفتـــخاری قانعــــی

قانعیش یاخوا بژی، چوون سه نعه تی گه و هه ر ئه کا

 

 

[ چهارشنبه بیست و پنجم شهریور 1388 ] [ 16:42 ] [ شیما ]
درباره وبلاگ

سه رچه مه ی ژین به خێر هاتن هه موی ئه و خۆشه ویستانه ده کات که ئه بن به هاوڕێی ئێمه و ئه م ماڵه چوکمانه به دڵه گه رمه کانیان گرم ده که نه وه ....سه رچه مه ی ژین چی ئه ڵێت؟ سه رچه مه مانای چیه ؟مه به ست ئه من له م ته رکیبه چیه؟سه رچه مه وشه یه کی هه ورامیه به مانای سه رچاوه! و ژینیش وشه یه کی سۆرانیه !مه به ستی ئه من له م ته رکیبه ئه وه ته که کورد هه ر کورده به هه ر زمانێ که بێت!و سه رچه مه ی ژین بۆ هه موی کوردان کۆ کراوه ته وه و جێی بۆ هه مویان ڕاخستوه! هه ر وه ها مه به ستم له م ته رکیبه ئه وه ته که سه رچه مه و سه رچاوه ی ئێمه ژیار و فه رهه نگمانه که له نێو شێعره کاندا خۆیان شاراوه ته وه و و ئێمه نابێت له سه ر چا وه ی خۆمان دوور که وین!

××××××

ئه و کاته که بیرم ده که وێت

کوردی نازانم

سه ر دا ده خه م

شه رم ده که م

له پێنوس و په نجه کانم

دایه گیان......!

تۆ نازانی .....

قاقای پێ که نینی

کاغه زه که م

چه نێ ئازارم ده دا

هه مو ڕۆژێک

سه د جار

به ده ستی خۆی

له دارم ده دا

"که ژاڵ حه سه ن زاده"
"پاییز"
امکانات وب